Petrol-İş Kadın Dergisi Genel Yayın Yönetmeni Necla Akgökçe ile 25 Kasım ve kadına yönelik şiddet konuları üzerine konuştuk.

Kadına yönelik şiddetin arkasındaki siyasal-toplumsal arka plana dikkat çeken Akgökçe, AKP'nin neoliberal politikalarla işyerlerini, geleneksel işbölümü ile de aile içini kadınlar için yaşanmaz hale getirdiğini vurguladı.

“Neoliberal politikalar işyerlerini kadın için çekilmez hale getirdi”

- 25 Kasım ülkemizde yeni yeni bir mücadele günü olarak kabul görmeye başlandı. Bu günün tarihi hakkında bilgi verebilir misiniz?

25 Kasım, Dominik Comhuriyeti’nde Clandestina Hareketi’nin öncülerinden, Patria Mercedes, Minerva Argentina ve Maria Terasa isimli üç kız kardeşin Rafael Leonidas Trujillo diktatörlüğüne karşı yürüttükleri mücadelenin anısına adanan bir gündür.

Mirabel kardeşler siyasal özgürlükler adına kararlılıkla mücadele ettikleri için pek çok kez hapsedildiler, işkencelere maruz kaldılar, en sonunda hapishanedeki eşlerini ziyarete gittikleri sırada arabalarından zorla indirilerek tecavüz edildikten sonra işkenceyle 25 Kasım 1960 tarihinde katledildiler.

“25 Kasım” 1981’de Kolombiya’nın başkenti Bogota’da toplanan Birinci Latin Amerika ve Karayip Kadınlar Kurultay’ında bu gün  Mirabel kardeşlerinin anısına “Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Günü” olarak kabul edildi. Daha sonra 1999’da Birleşmiş Milletler Genel Kurulu da  25 Kasım’ı “Kadına Yönelik Şiddete Karşı Mücadele ve Uluslararası Dayanışma Günü” olarak ilan etti.

Esasında  Türkiye’de kadın hareketi 1980’li yılların ikinci yarısından itibaren 25 Kasım’ı Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Günü olarak kabul ediyor. Her 25 Kasım’da bir dizi eylem yapıyorlardı. Son dönemlerde kadın cinayetlerinin ve kadına yönelik şiddetin görünür hale gelmesiyle birlikte, 25 Kasım eylemleri de arttı.

- Sendikanızın da içerisinde olduğu Güç Birliği Platformu, 25 Kasım’da Kampana Deri’de olacak. Eylem alanı olarak buranın seçilmiş olmasını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Kampana Deri’de sendikal örgütlenme mücadelesini başlatan kadınlardı. Arkadaşlarımız işyerinde bu mücadele sürecinde ciddi baskı ve yıldırmalarla karşı karşıya kaldılar.  Sendikal Güç Birliği Platformu’nun kadınları olarak 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Günü’nde sendikalaştıkları için patronların şiddetine maruz kalan arkadaşlarımızla dayanışma içinde olmak bizim görevimiz.

- Kadına yönelik şiddetin tırmandığını görüyoruz. Bunun gerisinde nasıl bir siyasal-toplumsal arka plan var?

Kadınların karşı çıkışlarının cinayetleri artırdığını düşünüyorum temel olarak. Ama AKP neoliberal politikalarla işyerlerini, geleneksel işbölümü ile de aile içini kadınlar için yaşanmaz hale getirdi. Kadınların itirazı ile muhafazakar neoliberal politikalar arasındaki gerilim de cinayetlerin artmasında rol oynamış olabilir. Ama kadınların itirazı burada önemli, son dönemdeki cinayetlere bakın, kadınlar boşanmak istedikleri için, erkeklere karşı koydukları için, yani şiddet ve tehdit altında yaşamak istemedikleri için öldürülüyorlar. Bu isyanın örgütlenmesi halinde önemli mevziler elde edebileceğimizi düşünüyorum.

- Kadına yönelik şiddet denildiğinde genelde erkek tarafından uygulanan şiddet akla geliyor. Peki kadına yönelik şiddet sadece bu kadarla mı kalıyor?

Temeli aile içi şiddettir ama bununla sınırlı değil elbette. Bu ülkede yıllarca devrimci kadınlar gözaltında şiddet, taciz ve tecavüze uğradılar. Bu bir devlet şiddetiydi, savaşta Kürt kadınlarına da şiddet ve baskı uygulandı. İşyerlerinde kadın işçiler için çoğu zaman taciz, yıldırma ve aşağılanma neredeyse günlük rutin içinde yer alıyor.

- Sendika olarak bu konudaki çalışmalarınız hakkında bilgi verebilir misiniz?

8 yıl önce Petrol-İş Kadın Dergisi’nin yayın hayatına girmesi ile birlikte, sendika içinde kadına yönelik şiddete karşı farkındalık çalışmalarımız başladı. Dergimizde her 25 Kasım’da şiddeti dosya konusu yapmamızın yanısıra, 25 Kasımlar’da bildiriler de yayımladık... Son olarak Eylül ayı içinde yapılan 26. Genel Kurulumuz’da sendika içinde cinsel taciz, mobbing ve kadına yönelik suç olarak kabul edildi. Kadına yönelik suçlarda kadının beyanının esas alınmasına karar verildi, ispat yükü  tacizi yapana yüklendi. Bu, işçi sendikaları tarihinde bir ilkti. Ayrıca şu anda toplu sözleşmelerde işyerinde şiddet ve tacize karşı neler yapabiliriz konusunda sendikamızın toplu sözleşme servisi ile birlikte bir çalışma yürütüyoruz. Önümüzdeki dönemde sendikamızda işyerindeki şiddet ve tacizlere karşı kadın işçiler TİS’lerle güvence altına alınabilecekler.

www.kizilbayrak.net